bir sistem tasarim simulasyonu
$500
+$0.0/S
80
+$0 / -$0
100%
0
RPS
0 ms
0.0%
0.05%

SCALE OR DIE

Elinde $500, bir API sunucusu ve bir veritabani var. Kullanicilar geliyor. Sistem yavaslarsa mutsuz olup gidiyorlar; hizli kalirsa arkadaslarini getiriyorlar. Hedef: kasayi $1.000.000 yapmak.

1

Her aktif kullanici saniyede para getirir, her kaynak para yakar.

2

Kapasite dolunca kuyruk buyur, gecikme patlar, istekler duser.

3

Sunucu katmani darbogazsa: LOAD BALANCER + sunucu. Veri katmani darbogazsa: CACHE / REPLICA / QUEUE.

4

Buyudukce DDoS, veri kaybi, hatali deploy gelir. WAF, BACKUP, MONITORING hazirligindir.

5

Kullanici sifira inerse ya da iflas edersen oyun biter.

SPACE = duraklat  |  1 / 2 / 3 = hiz  |  H = yardim

SISTEM EL KITABI

ISTEK YOLU

USERS > INTERNET > CDN/WAF/RATE LIMIT > LOAD BALANCER > APP SERVER > CACHE / QUEUE / DATABASE

Her katmanda kullanim orani hesaplanir. Kuyruk teorisi geregi kullanim %100'e yaklastikca gecikme dogrusal degil ussel buyur. %80 dolulukta sistem hala iyidir, %95'te cokar.

KATMANLAR

APP SERVER istek kapasitesi. Birden fazlasi icin LOAD BALANCER sart.

DATABASE tek yazma noktasi. REPLICA sadece okumaya yardim eder, CACHE okumayi bastan keser, QUEUE yazmayi asenkronlastirir.

CDN statik trafigi origin'e hic ugratmaz - en ucuz olceklenme.

SALDIRI VE ARIZA

WAF DDoS trafigini kenarda eler. RATE LIMITER bot/scraper yukunu keser.

BACKUP veri kaybi olayinda kullanici kaybini onler. MONITORING tum kesinti surelerini kisaltir.

AUTOSCALER ani yukte gecici sunucu acar; pahalidir ama viral anlari kurtarir.

EKONOMI

Gelir = aktif kullanici x saniyelik degeri. Gider = tum kaynaklarin toplam kirasi.

Asiri satin alma da oldurur: bos kapasite kasayi bitirir. Darbogaz neredeyse oraya harca.

Memnuniyet 58'in ustunde buyume, altinda kayip baslar.

SISTEM COKTU